Pytania i odpowiedzi

FAQ - najczęściej zadawane pytania i właściwe odpowiedzi

1. Co to jest traceability?

Traceability to zdolność śledzenia (odtworzenia historii) przepływu dóbr w łańcuchach i sieciach dostaw, wraz z rejestracją parametrów identyfikujących te dobra oraz wszystkie lokalizacje objęte przepływem. Zapewnienie bezpieczeństwa dostarczanych na rynek produktów wiąże się z rejestrowaniem i gromadzeniem danych na ich temat na każdym etapie łańcucha dostaw żywności, a więc na poziomie każdego z przedsiębiorstw biorących udział w tym łańcuchu. Ma to istotne znaczenie, zwłaszcza w sytuacji, gdy z jakiś względów dany produkt musi zostać wycofany z łańcucha dostaw.

2. Dla jakich branż jest to wymóg prawny?

Przede wszystkim dla branży żywnościowej, żywieniowej i paszowej, ale także niebawem dla branży kosmetycznej. Wynika to bezpośrednio z Rozporządzenia (WE) nr 178/2002 dla branży żywnościowej i od 1 lipca 2013r. Rozporządzenie (WE) nr 1223/2009 dla branży kosmetycznej.

3. W jaki sposób sprostać wymaganiom traceability?

Biorąc pod uwagę wymogi prawa, a także wymagania rynkowe każda firma, działająca w branży spożywczej, kosmetycznej, powinna dokonać analizy własnej działalności i w gronie osób odpowiedzialnych za różne obszary (zapewnienie jakości, logistyka, informatyka) zadać sobie następujące pytania:

• Czy nasze produkty są bezpieczne?

• Czy prawidłowo identyfikujemy produkty dostarczane do nas i te, które wysyłamy?

• Czy prawidłowo identyfikujemy partnerów handlowych?

• Czy oznaczenie partii/serii produkcyjnej jest prawidłowo powiązane z informacją o produktach?

Aby odpowiedzieć na powyższe pytania, istotne jest funkcjonowanie w przedsiębiorstwie następujących elementów:

• system zarządzania jakością

• efektywna identyfikacja produktów i rejestracja danych o ich przepływie

• zespół nadzorujący system traceability w firmie

• procedury wycofania i nakazu zwrotu produktu

• procedury zarządzania kryzysem

4. Na co należy zwrócić uwagę przy wdrażaniu systemów traceability?

Wśród przedstawicieli firm sektora przemysłu spożywczego istnieje powszechne przekonanie, że wymóg śledzenia ruchu i pochodzenia żywności jest realizowany w ich przedsiębiorstwie poprzez stosowanie norm i standardów takich jak: ISO 9001:2000, HACCP, IFC czy BRC. Istotnie, stosowanie tych standardów zapewnia firmom bezpieczeństwo produkowanej, przechowywanej lub dystrybuowanej żywności, dzięki wewnętrznemu systemowi monitorowania produktów i partnerów handlowych, jednak nie zapewnia ciągłości procesu śledzenia żywności w całym łańcuchu dostaw. Problemami dla przedsiębiorstw zobowiązanych do śledzenia produktów mogą okazać się:

• brak rejestracji relacji pomiędzy:

• numerami partii produkcyjnych (np. zapis połączeń pomiędzy zmieniającymi się numerami partii produkcyjnych towarów/półproduktów ulegających przetworzeniu w ramach procesu produkcyjnego)

• numerami partii produkcyjnych i numerami jednostek logistycznych (np. zapis informacji o numerze jednostki logistycznej w połączeniu z numerami partii produkcyjnych zawartych na niej produktów)

• numerami jednostek logistycznych i numerów partnerów handlowych (np. zapis informacji od kogo otrzymano określoną jednostkę logistyczną i do kogo wysłano określoną jednostkę logistyczną)

• brak stosowania jednolitego sposobu identyfikacji i zapisu danych o produktach śledzonych i partnerach handlowych, a tym samym brak możliwości skutecznej wymiany informacji.

5. Czy są rozwiązania GS1 w zakresie traceability?

Tak, są to przede wszystkim:

• Globalny Standard Traceability (GS1 Traceability Standard – GTS): propozycją GS1 w zakresie podejścia do budowy i implementacji systemów traceability. Standard Traceability GS1 stanowi opis typowych procesów biznesowych zapewniających spełnienie wymogów traceability niezależnie od wybranej dostępnej technologii. Globalny Standard Traceability GS1 definiuje minimum wymagań odnośnie traceability i uwzględnia standardy GS1 będące narzędziem w zarządzaniu informacją

• Globalny Program Traceability (Global Traceability Programme - GS1 GTC): służy wsparciu przedsiębiorstw w zakresie wdrażania traceability zgodnie z najlepszymi praktykami i standardami GS1. Program ten został stworzony, aby pomóc przemysłowi utrzymać wspólny i zrozumiały język wymiany informacji związanych z traceability pomiędzy partnerami handlowymi w całym łańcuchu dostaw.

6. Czy jako pracownik firmy mogę sprawdzić na ile spełnia moja firma wymagania traceability?

Tak. Można tego dokonać posługując się formularzem samooceny (traceability checklist). Pozwala on dość ogólna ocenę na ile firma spełnia wspomniane wymagania. Jednak by mieć pewność i w pełni zdiagnozować system traceability zaleca się skorzystanie z pomocy ekspertów. GS1 Polska oferuje usługę audytu traceability. Więcej na stronie: http://www.ilim.poznan.pl/ilim2/ksu

7. Chciałbym wziąć udział w szkoleniu traceability? Czy w Polsce są firmy, które zajmują się taką tematyką szkoleniową?

Tak. Polecamy te organizowane przez Instytut Logistyki i Magazynowania GS1 Polska, który prowadzi szkolenia w zakresie traceability zarówno w trybie stacjonarnym, jak i e-learningowym. Więcej na stronie: http://www.gs1pl.org/oferta-szkoleniowa-2011

Jeśli nie znaleźli Państwo odpowiedzi na nurtujące Was pytanie, prosimy o kontakt z Biurem ECR Polska. Dzięki temu, powyższa lista będzie systematycznie rozbudowywana.